Damgacı’dan Pas Hastalığı Uyarısı

Bitki Hastalıkları Uzmanı, Ziraat Yüksek Mühendisi Eray Damgacı, Gelibolulu buğday üreticilerine uyarılarda bulunarak, bazı bölgelerde pas hastalığının görüldüğünü belirtti.
Koruköy ve Bolayır bölgelerinde yapılan incelemede pas hastalığının görüldüğünü belirterek, buğday üreticilerine uyarılarda bulunan Bitki Hastalıkları Uzmanı Damgacı yaptığı açıklamada; “Sayın Gelibolu buğday üreticileri; 9 Mart 2020 tarihli Ayyıldız Gazetesi’ndeki yazımızda; Nisan sonu Mayıs başında çıkacağını öngördüğümüz pas hastalığı, bugün (5 Mayıs 2020) yaptığımız incelemelerde Koruköy, Bolayır tarlalarında tespit edilmiştir. Ancak bu yıla özel olarak istisnai bir yıl yaşamaktayız. Herhalde Korona virüs bu yıl buğday hastalık etmenlerini de şaşırtıyor !!! Uzun yıllardan beri takip ettiğimiz buğday pas türleri içinde; İstanbul dan itibaren Tekirdağ, Gelibolu’ ya kadar sahil kuşağında; kahverengi pas (=yaprak pası) hakim tür iken, bu yıl sarı pas türünün gelişmesine şahit oluyoruz. Bu tür genellikle daha serin iklim koşullarına sahip İç Anadolu, Doğu Anadolu ve diğer bölgelerimizin ancak nispeten daha yüksek rakımlı yörelerinde yer yer görülmekte idi. Sarı pas en fazla Bolayır altında bayrak yapraklara kadar çıkmak üzere diğer tarlalarda henüz başlangıç safhasındadır. Son günlerde, Mayıs ayı ortalamalarına göre nisbeten daha düşük seyreden hava sıcaklığı ve yağışlar pas hastalıklarının yayılmasını ve bayrak yapraklara kadar çıkmasını teşvik eden iklim koşullarıdır. Bayrak yapraklar tane doldurulmasında başlıca rol oynayan yapraklardır. Bu yapraklar hastalık lekeleri ne kadar yoğun kaplanırsa zarar da o oranda artmaktadır.
Bugünki incelemelerimiz de pas hastalığı yanında külleme ve septoria hastalıkları da yer yer görülmüştür.
Pas ile ilgili yaptığımız çalışmalarda;
1) Edirne Hacıumur köyü Pehlivan çeşidi bayrak yapraklarındaki % 50 pas lekelerinin tane ağırlığının % 16.1 azalmasına,
2) Aydın Söke Gölbent köyü Negev buğday çeşidinde bayrak yaprakların % 35.5 oranda pasla kaplanmasının % 9. 7 tane verimi kaybına,
3)Bursa Görükle köyü Selimiye çeşidi bayrak yapraklarında gelişen % 43.2 pas lekelerinin tane veriminde % 18.3 zarara neden olduğu saptanmıştır. Verim kayıplarının başlıca bin tane ağırlığı kaybından ileri geldiği, bunun da paslı leke alanına bağlı olarak, fotosentez alanının azalması ve tanelerin boş veya cılız kalmasından ileri geldiği belirlenmiştir.
Sonuç olarak; bayrak yapraklarımızı ne kadar sağlıklı tutabilirsek, pasın yapacağı zararı da o oranda engelliyeceğiz demektir.
Pasa karşı mücadele; Dayanıklı çeşit yetiştirmek; sık ekimden kaçınmak, aşırı azotlu gübre kullanmamak vs gibi kültürel önlemler, korunma yöntemi olarak öneriliyorsa da, acil durumlarda ilaçlı mücadele kaçınılmaz olmaktadır.
Buna göre; öncelikle pasa karşı ruhsatlı, aynı zamanda külleme ve septoria’ya da etkili olduğunu; Tarım İlçe Müdürlüğü veya ilaç bayinizden belirlediğiniz ilaçlarla; olmassa
1) propiconazole + azoxystrobin + cyproconazole,
2)thiophanate methyl + tetraconazole,
3)epiconazole + kreosoxim-methyl,
4)spiroxamine + tebuconazole + prothioconazole
aktif maddelerini içeren preparatlardan biri ile üreticilerimizin acilen ilaçlama yapmaları, ve havaların yağışlı gitmesi halinde ilaçların etki süreleri de dikkate alınarak 2-3 hafta sonra ilaçlamanın tekrar edilmesi mutlak gerekli görülmektedir.
Tüm çiftçilerimizin, yaptıkları kutsal üretim işlerinde başarılı olmalarını, hasatlarının bereketliolmasını dilerim” dedi.
Haber: Cevriye ŞAHİN